Viêm da cơ địa khi mang thai là căn bệnh phổ biến và nỗi lo lắng thường trực của bất cứ người nào mắc phải. Nếu không điều trị đúng cách, các biến chứng có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của cả mẹ và bé. Chính vì vậy, bài viết dưới đây sẽ cung cấp cho độc giả những thông tin hữu ích nhất để kịp thời nhận diện, phòng ngừa và khắc phục hiệu quả tình trạng này.
Viêm da cơ địa khi mang thai nguyên nhân do đâu?
Viêm da cơ địa có khả năng khởi phát ở bất kỳ đối tượng nào. Tuy nhiên, viêm da cơ địa trẻ em, viêm da cơ địa khi mang thai là tình trạng xảy ra phổ biến hơn cả. Bệnh có xu hướng tiến triển dai dẳng, phức tạp và khó điều trị dứt điểm. Chính vì vậy, việc nắm vững các nguyên nhân gây viêm da cơ địa sẽ giúp các bà bầu chủ động hơn trong việc phòng ngừa và lựa chọn giải pháp “đúng người, đúng bệnh”.
![Nguyên nhân viêm da cơ địa khi mang thai](https://www.dongyvietnam.org/wp-content/uploads/2020/08/viem-da-co-dia-khi-mang-thai-nguyen-nhan.jpg)
- Sự thay đổi hormone: Trong 3 tháng đầu và cuối thai kỳ, cơ thể người phụ nữ phải trải qua những sự xáo trộn hormone mạnh mẽ. Đặc biệt sự tăng sinh hai loại progesterone và hormone prolactin có khả năng gia tăng nguy cơ kích ứng da và sức khỏe tổng thể.
- Hệ miễn dịch: Khi mang thai, cơ địa người phụ nữ trở nên đặc biệt nhạy cảm và dễ bị tác động bởi các yếu tố bên ngoài. Bên cạnh đó, sự tăng sinh nồng độ IgE có thể là nguyên nhân dẫn tới giải phóng histamin gây viêm da.
- Tâm lý: Trong quá trình mang thai, đặc biệt với các bà mẹ trẻ thường không tránh khỏi tâm lý căng thẳng, lo lắng trước ngày sinh. Về lâu dài, đây có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh viêm da cơ địa khi mang thai hoặc khiến các biểu hiện tái đi tái lại.
- Hội chứng ốm nghén: Đa số phụ nữ mang thai đều phải trải qua giai đoạn ốm nghén. Tùy thuộc vào đặc điểm cơ địa, thể trạng mà thời gian và mức độ biểu hiện ở các bà bầu sẽ không giống nhau. Tuy nhiên, đây là thời điểm sức khỏe tinh thần, thể chất và chế độ dinh dưỡng, sinh hoạt bị ảnh hưởng nghiêm trọng, dẫn tới khả năng mắc viêm da cơ địa cao.
- Các nguyên nhân khác: Viêm da cơ địa khi mang thai có thể khởi phát do một số nguyên nhân khách quan như thời tiết thay đổi, tiếp xúc với lông thú nuôi, dị ứng chất hóa học, tẩy rửa, thuốc nhuộm, đồ ăn…
Dấu hiệu nhận biết viêm da cơ địa khi mang thai
Viêm da cơ địa khi mang thai có thể dễ dàng nhận biết bằng mắt thường. Tuy nhiên, đây là dạng bệnh mãn tính với đặc điểm tiến triển khó lường, dai dẳng, dễ tái đi tái lại nhiều lần. Chính vì vậy, người bệnh nên tránh tâm lý chủ quan, điều trị kịp thời ngay từ các dấu hiệu khởi phát ban đầu.
![Dấu hiệu nhận biết viêm da cơ địa ở bà bầu](https://www.dongyvietnam.org/wp-content/uploads/2020/08/viem-da-co-dia-khi-mang-thai-dau-hieu.jpg)
- Da người mắc viêm da cơ địa thường xuất hiện mụn nước li ti, mẩn đỏ, mọc thành cụm hoặc đơn lẻ.
- Ngứa ngáy, đau rát, cảm giác nóng da, khó chịu và có xu hướng gia tăng mức độ về đêm.
- Da mất đi độ ẩm, trở nên khô đỏ, bong tróc, nứt nẻ, có vảy trắng. Một số trường hợp có dấu hiệu lichen hóa.
- Các triệu chứng thường xuất hiện ở vị trí da nhiều nếp gấp như khuỷu tay, cổ, rốn, da quanh mắt, lòng bàn tay hoặc chân, vùng da bị bị kéo giãn khi thai nhi phát triển.
- Viêm da cơ địa bội nhiễm do vi khuẩn tấn công các vết thương hở có thể gây ra mủ viêm, chảy dịch và cảm giác đau rát da.
- Một số trường hợp viêm da cơ địa khi mang thai diễn biến nặng có thể xuất hiện các triệu chứng toàn thân như sốt nhẹ, mệt mỏi, chán ăn…
Viêm da cơ địa có ảnh hưởng đến thai nhi không?
Nguy cơ ảnh hưởng của viêm da cơ địa khi mang thai tới em bé là nỗi lo sợ của phần lớn các bà mẹ. Mặc dù được nhận định là căn bệnh ngoài da, nhưng nếu chủ quan không điều trị kịp thời, người bệnh sẽ phải đối diện với một số biến chứng nguy hiểm như:
- Theo thống kê, có tới 30 – 50% người mắc viêm da cơ địa có nguy cơ mắc các bệnh đường hô hấp như viêm mũi dị ứng, viêm phế quản, hen suyễn, ảnh hưởng tới sức khỏe của các mẹ bầu.
- Viêm da cơ địa khi mang thai nếu xuất hiện ở một số vị trí quan trọng như da quanh mắt, mặt sẽ tác động xấu tới các dây thần kinh, gây đau đầu, mệt mỏi, ảnh hưởng tới thị giác.
- Việc gãi mạnh hoặc làm xước da có thể tạo điều kiện cho các vi khuẩn tấn công gây ra viêm da cơ địa bội nhiễm, kèm theo sốt cao, nổi mụn nước, nhiễm trùng huyết.
- 30% trường hợp mắc có nguy cơ tái đi tái lại nhiều lần, dẫn tới viêm nhiễm nặng, để lại sẹo thâm khó lành trên da. Từ đó gây nên tâm lý mặc cảm, tự ti cho phụ nữ.
- Viêm da cơ địa tuy không phải bệnh lây nhiễm nhưng lại có khả năng di truyền cao. Có tới 70% trường hợp trẻ bị di truyền mắc các bệnh lý tự miễn, trong đó có viêm da, chàm, viêm mũi dị ứng hoặc hen suyễn.
- Bệnh ảnh hưởng tới sức khỏe và tâm lý các mẹ bầu, dẫn tới sự mệt mỏi, chán ăn, lo lắng, ngứa ngáy gây mất ngủ, sụt cân…
Bà bầu bị viêm da cơ địa phải làm sao?
Viêm da cơ địa đến nay vẫn chưa có phương pháp điều trị dứt điểm. Bên cạnh đó, việc điều trị cho phụ nữ mang thai cần ưu tiên cân bằng giữa yếu tố an toàn và hiệu quả, đáp ứng các mục tiêu sau:
- Không đem lại tác dụng phụ, thời gian sử dụng ngắn để tránh nguy cơ lạm dụng.
- Tác dụng nhanh chóng, toàn diện và hạn chế nguy cơ tái phát.
- Khắc phục các biểu hiện ngoài da, phục hồi và làm lành vết thương, ngăn ngừa sẹo thâm.
- An toàn cho sức khỏe của mẹ và bé.
![Điều trị cho phụ nữ mang thai cần ưu tiên tính an toàn](https://www.dongyvietnam.org/wp-content/uploads/2020/08/viem-da-co-dia-khi-mang-thai-cach-chua.jpg)
Mặc dù không thể điều trị triệt để, nhưng nếu biết cách lựa chọn các phương pháp phù hợp với thể trạng, thể bệnh, người bệnh có thể loại bỏ tới 80% các biểu hiện trên da, hạn chế tối đa nguy cơ biến chứng và tái phát nhiều lần. Sau đây là một số gợi ý đến từ các chuyên gia.
Điều trị viêm da cơ địa cho bà bầu bằng mẹo dân gian
Các phương pháp ứng dụng mẹo dân gian chữa viêm da cơ địa đem lại sự an tâm bởi tính an toàn cao. Tuy nhiên, người bệnh chỉ nên áp dụng trong giai đoạn bệnh mới khởi phát, tránh lạm dụng, chú ý công đoạn làm sạch nguyên liệu trước khi áp dụng trực tiếp lên da.
- Mật ong nguyên chất: Bôi trực tiếp mật ong nguyên chất lên vùng da sạch, để khô trong 15 phút sau đó rửa lại bằng nước ấm có tác dụng giảm ngứa, sát khuẩn và kháng viêm.
- Lá trầu không: Người bệnh chỉ cần đem lá trầu không rửa sạch, thái nhỏ và xay nhuyễn cùng 1 thìa cà phê muối. Sử dụng hỗn hợp đắp lên vùng da bị mẩn ngứa giúp se vết thương, kháng viêm, loại bỏ vi khuẩn.
- Lá chè xanh: Đem rửa sạch lá chè xanh, vò nát và đun sôi cùng 2 lít nước. Sau 15 phút có thể tắt bếp, pha thêm nước lã cho vừa đủ ấm và dùng tắm toàn thân giúp làm sạch da, sát khuẩn, kháng viêm và giảm ngứa đáng kể.
- Yến mạch: Tiến hành ngâm 2 thìa yến mạch trong khoảng 5 phút. Sau đó, chà xát nhẹ nhàng lên làn da đã được làm ướt. Đợi khoảng 3 phút thì tắm lại với nước ấm. Phương pháp này có tác dụng cấp ẩm, làm mềm da, lấy đi lớp da chết để kích thích hình thành tế bào mới khỏe mạnh.
Điều trị bằng Tây y
Thông qua các phương pháp điều trị bằng Tây y, người bệnh có thể dễ dàng nhận thấy những tác dụng rõ rệt. Tuy nhiên, quá trình sử dụng thuốc cần tuân thủ chặt chẽ theo phác đồ được chỉ định hoặc dưới sự tư vấn của bác sĩ để tránh tác dụng phụ tới thai nhi.
Điều trị tại chỗ
- Kem trị viêm da cơ địa cho bà bầu: Trong điều trị viêm da cơ địa khi mang thai, người bệnh thường được chỉ định sử dụng các loại thuốc bôi ngoài da như kem dưỡng ẩm hoặc thuốc đặc trị như: Vaseline, eucerin,… hoặc sản phẩm chứa corticoid ở mức nhẹ tới trung bình.
- Thuốc uống chữa viêm da cơ địa khi mang thai: Để tăng cường hiệu quả điều trị, các bác sĩ sẽ kết hợp với các loại thuốc uống phù hợp như kháng sinh, kháng viêm, giảm đau, kháng histamin…
Điều trị toàn thân
Quang trị liệu: Các liệu pháp ánh sáng thường được chỉ định dùng cho các bệnh nhân mắc viêm da cơ địa tổn thương diện rộng. Thông qua các tia UVA, UVB, các triệu chứng sẽ được cải thiện rõ rệt, ngăn ngừa nguy cơ tái phát.
Thuốc Đông y
Sự an toàn, lành tình cùng hiệu quả toàn diện là những lý do khiến các bài thuốc Đông y trị viêm da cơ địa ngày càng được ưa chuộng hơn. Bên cạnh đó, thời gian điều trị dài, công đoạn đun sắc phức tạp và vị đặc trưng khó uống là những lý do khiến không ít bà bầu e ngại.
- Bài thuốc số 1: Chuẩn bị bồ công anh, hoa kim ngân, rễ cây khum, sài đất. Mỗi loại 20g, đem sắc cùng 500ml nước. Sau khoảng 45 phút thì bắc xuống, chia thuốc làm 3 phần và dùng trong ngày.
- Bài thuốc số 2: Kết hợp đan sâm, nhẫn đông hoa, sài đất, rau má, hoàng liên, trúc diệp, đơn đỏ đun sôi cùng 500ml nước. Chờ tới khi lượng nước trong nồi vừa đủ 3 bát nước thì tắt bếp. Đổ ra dùng dần khi còn ấm.
Cách chăm sóc bà bầu bị viêm da cơ địa
Viêm da cơ địa khi mang thai có thể tái phát nhiều lần nếu không duy trì một chế độ dinh dưỡng hợp lý và thói quen sinh hoạt khoa học. Sau đây là một số lời khuyên giúp phòng tránh nguy cơ viêm da cơ địa tái đi tái lại nhiều lần và để lại biến chứng:
![Cách chăm sóc bà bầu bị viêm da cơ địa](https://www.dongyvietnam.org/wp-content/uploads/2020/08/viem-da-co-dia-khi-mang-thai-cach-phong.jpg)
- Thường xuyên vệ sinh da bằng nước ấm, ngày 1 lần và không tắm quá 20 phút.
- Đảm bảo cung cấp đủ dinh dưỡng cho cả mẹ và bé, hạn chế các thực phẩm gây kích ứng như hải sản hoặc các loại thịt đỏ.
- Tăng cường rau xanh, chất xơ, vitamin trong bữa ăn hằng ngày.
- Cấp ẩm cho da từ sâu bên trong bằng việc uống đủ nước và sử dụng kem dưỡng ẩm hằng ngày.
- Ưu tiên các loại mỹ phẩm lành tính, từ thiên nhiên hoặc đã được chứng minh an toàn cho bà bầu.
- Không chà xát quá mạnh hoặc làm xước da để tránh nguy cơ viêm da cơ địa bội nhiễm.
Trên đây là những thông tin cần thiết về căn bệnh viêm da cơ địa khi mang thai. Hy vọng độc giả đã có thêm nhiều kiến thức hữu ích trong cách điều trị và phòng ngừa căn bệnh này. Để đảm bảo tối ưu hiệu quả điều trị và phục hồi vẻ đẹp làn da, bạn nên chủ động tới thăm khám tại các bệnh viện da liễu uy tín hoặc tham khảo ý kiến chuyên gia.
XEM THÊM: Viêm da cơ địa vùng kín, háng: Nguyên nhân, dấu hiệu và cách điều trị